Aktüerya Hesaplamalarında İşgörmezlik/Destekten Yoksun Kalma
08 Mart 2019 Cuma
6754 sayılı Bilirkişilik kanununun 8. Maddesi birinci fıkra (b) ve (c) bentleri uyarınca ...
Aktüerya Hesaplamalarında İşgörmezlik/Destekten Yoksun Kalma

Aktüerya Hesaplamalarında İşgörmezlik/Destekten Yoksun Kalma

Özal Berber
Bağımsız Denetçi / SMMM

6754 sayılı Bilirkişilik kanununun 8. Maddesi birinci fıkra (b) ve (c) bentleri uyarınca 09/03/2018 tarihli duyuru eki ile 65 ana kod ile Nitelikli Hesaplamalar ve 65.01 kod ile Aktüerya (İşgörmezlik/Destekten yoksun kalma) alt uzmanlık alanları oluşturulmuştur.

Bu yazımızda Aktüerya nedir, kimler destek görür ve destek kimdir, bunları işleyeceğiz.
Aktüerya bir bilim dalıdır. Hayatımızın her alanında, öngörülemeyen, vuku bulmuş veya bulacak ve yaşam kalitemizi etkileyecek fiiller sonucunda, kişilerin kazançlarında olabilecek etkilerinin, öngörülen ve gelecekte  muhtemel kazançlar ile ekonomik ve sosyal değişimleri hesaplayan bir bilim dalıdır.

Bu bilimi yapan kişiye de AKTÜER denir.

Aktüer; sigorta rizikoları ile primlerini istatistik ve olasılık hesaplamalarıyla tespit eden, finansal riskleri değerlendirebilen, çözümler öneren ve her çözümün uzun dönemdeki sonuçlarını irdeleyebilen bir profesyoneldir. Aktüer yalnızca bugünü değil yarınları da düşünerek firmaların finansal zararlarının azaltılmasında ve ekonomik istikrarın sürdürülmesinde önemli rol oynar.
Ayrıca insan yaşamını etkileyen doğum, ölüm, sakatlık, hastalık, emeklilik gibi olaylarla, maddi varlığı etkileyebilecek olan yangın, sel, deprem gibi doğal olaylar ile hırsızlık, kaza veya insan eliyle meydana gelebilecek zararların hayatımızda karşımıza çıkması muhtemeldir.

İŞGÖRMEZLİK: Kısaca beden tamlığının ihlali, maddi zararları olarak adlandırılabilir. Geçici veya sürekli iş kaybına uğrayan kişiler yaş gözetmeksizin maddi tazminat isteyebilirler. 

Eğer kişi kalıcı bedensel zarara uğramış ise buna “sürekli iş görmezlik”, geçici bir süre çalışmamış veya kalıcı olmayan iş görmezliği var ise “geçici iş görmezlik” denilmekte ve bunun süresine göre tazminat istenebilmektedir.

Çalışma gücünün azalması veya kaybedilmesinden doğan kayıplar;

a-Beden gücü kaybı

b-Çalışma gücünün tamamen kaybı ve azalması nedeniyle gelecekte meydana gelecek kazanç kaybı (yoksun kalınan kar)

c-Organ yitimi, organ zayıflaması, hafıza yitimi, ruhsal dengenin bozulması

d-Çalışma gücünün kaybı nedeniyle ortaya çıkacak zararın hesabında;

Kaybın veya azalmanın oranı, zarar görenin gelir durumu (kazanç) çalışma süresi ile olay başlangıç anı ve tedavi süresi dikkate alınır.

DESTEKTEN YOKSUN KALMA:

Öncelikle Destekten Yoksunluk için bir DESTEK olmalıdır. 

Destek kimdir? Destek; Bir başkasının geçimini kısmen veya tamamen karşılayan veya ileride ona bakması kuvvetle muhtemel olan kişiyi ifade eder. 

Kanunla veya başka bir bağla bir yükümlülük olmaksızın bir kişinin düzenli olarak diğeri/diğerleri ne yardım etmesi ve bu durumun devamının muhtemel olması sonucuna göre ölenin, maddi tazminat talebinde bulunana,  destek sayılması için yeterlidir. Yani bakılan kimsenin, bakanın (desteğin) hısım veya akrabası olması şart değildir.

Destekten yoksun kalanlar; anne baba, çocuklar, karı koca, kardeşler, nişanlılar, nikahsız olarak birlikte yaşayanlar, ölünceye kadar bakma yükümlülükleri olarak sınıflandırabilir.

Yardım veya bakımın özelliği, destek gören yönünden yardımın düzenli olmasıdır.

Destekten yoksun kalma tazminatı, yoksun kalanın şahsında doğrudan doğruya asli ve bağımsız bir talep hakkıdır. Yoksun kalan bu hakkı ölenden miras yoluyla değil, asli bir şekilde kazanmaktadır. Bu hakkın aile hukuku ve hısımlıkla bir ilgisi yoktur.

Tazminat talebi bir alacak hakkı olup, bir nafaka değildir. Bu nedenle tazminat alacağının başkasına devri mümkündür.

Son olarak Destekten yoksun kalma hallerinin ortaya çıkmasında ki başlıca nedenler olarak, İş kazası, Trafik kazası, Doğal afetler, Suçta mağdur olma (suça taraf olma) ölümden doğan zararlar gibi olayları sıralayabiliriz.
1- Bursa SMMMO Başkan Yardımcısı Ömer İşçi Kürsüye Gelerek Oda Üyelerini ve Konukları Selamladıktan Sonra; Divan Başkanlığına Oy Birliği İle Prof. Dr. Halis Ertürk Seçilerek Katip Üye ve Diğer Üyeler Divanda ki Yerlerini Aldılar.
01 Ocak 2019 – 30 Haziran 2019 Tarihleri Arasında Yurt İçi ve Yurt Dışı Gelir Vergisinden İstisna Harcırah Tutarları
Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulunca (KGK) faizsiz finans muhasebe standartlarına ilişkin kurul kararları yayımlandı.
Türkiye'mizin doğum günü olan:19 Mayıs Atatürk'ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı'mızın 100'üncü yılı kutlu olsun!
Noyan Doğan’ın moderatörlüğündeki ; Oda Başkanı Vehbi Karabıyık 20 Mayıs Pazartesi Günü Habertürk Televizyonunda canlı yayında olacak.
Bugün Yönetim Kurulunun Yapmış Olduğu Toplantı Sonunda; İstanbul YMM Odası Yönetim, ...
Milyonlarca emeklinin yanı sıra aileleriyle beraber 200 bine yakın iş göremezlik geliri alan vatandaşa da bayram ikramiyesi verilecek.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Meclisi tarafından öğrencilerin kullandığı mavi kart öğrenci aylık abonman ücreti 85 liradan 40 liraya düşürülmüştü.
Son yazımda defter ve belgelerin vergi incelemesine yetkili elemanlara ibraz edilememesi halinde doğrudan KDV indirimi reddiyatı yapılması durumunda
Çalıştığı fabrikada, kendisiyle aynı işi yapan işçilerin daha çok maaş aldığını belirten işçi, işverenin 'eşitlik' ilkesine uymadığını öne sürüp noter kanalıyla istifa etti.
Genel kurulda verilen taahhütlerin yakın takipçisi olacağız.
Vergi, devletin ülkesi üzerindeki egemenlik hakkına dayanarak, kamu giderlerini karşılamak üzere, karşılıksız ve zorla aldığı ekonomik değerdir.
Son 3 yılda odamızın ne yaptığı hakkında bilgisi olan aramızda sadece oda yöneticileri var, bizler yokuz.
2018 Yılı Aktif Toplamı 3,449,600 TL veya Net Satışlar Toplamı 6,898,900 TL’nin aşan üretim ve hizmet işletmeleri,
“Siyaset tek kişilik bir oyun değildir.” Derler; uzun soluklu ve ekip işidir. Siyasete küskünlük, kırgınlık olmaz Mücadele ettiğin zemin ve şartlar gözden geçirilir ancak ....