Arabuluculuk da yapan avukatların yükümlülükleri
21 Temmuz 2020 Salı
Avukatlık Kanunu'na göre avukat sıfatı ile faaliyette bulunanların ayrıca arabuluculuk siciline kaydolarak arabuluculuk yapması halinde,
Arabuluculuk da yapan avukatların yükümlülükleri
HUKUKA GÖRE

Arabuluculuk da yapan avukatların yükümlülükleri

Bumin DOĞRUSÖZ
bumin.dogrusoz@dunya.com

Avukatlık Kanunu'na göre avukat sıfatı ile faaliyette bulunanların ayrıca arabuluculuk siciline kaydolarak arabuluculuk yapması halinde, vergi ve belge düzeninin nasıl olması gerektiği konusunda zaman zaman tereddütlerin oluştuğu görülmekte, avukatların bu faaliyetlerinin ayrı bir mükellefiyet olarak görülüp görülemeyeceği, çok az arabuluculuk yapanların bu faaliyetlerinin arızi kazanç kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği, belge düzeninin nasıl olması gerektiği gibi konular da bunların başında gelmektedir.

Bilindiği gibi arabuluculuk, sistematik teknikler uygulayarak, görüşmek ve müzakerelerde bulunmak amacıyla tarafları bir araya getiren, onların birbirlerini anlamalarını ve bu suretle çözümlerini kendilerinin üretmesini sağlamak için aralarında iletişim sürecinin kurulmasını gerçekleştiren, uzmanlık eğitimi almış olan tarafsız ve bağımsız bir üçüncü kişinin katılımıyla ve ihtiyarî olarak yürütülen uyuşmazlık çözüm yöntemini ifade etmektedir. Arabulucular, Adalet Bakanlığı'nca tutulan sicile kayıtlı gerçek kişilerdir. Tüzel kişilerin söz konusu sicile yazılarak arabuluculuk faaliyetinde bulunmaları mümkün değildir.

Gelir Vergisi Kanunu'muzun düzenlemeleri karşısında, arabuluculuk faaliyetinin şahsi sorumluluk altında ve arabulucunun kendi nam ve hesabına yapılması ve ihtisasa dayanması nedeniyle “serbest meslek faaliyeti”, bu faaliyetten elde edilen gelirin ise “serbest meslek kazancı” olarak nitelendirilmesi gerekmektedir.

Bu nedenle avukat sıfatına sahip bir kişinin avukatlık faaliyetinin yanı sıra arabuluculuk faaliyetinden de kazanç elde etmesi halinde bu kazancının da serbest meslek kazancına dâhil edilmesi, ilgili geçici ve yıllık vergilendirme dönemlerinde beyan edilmesi gerekmektedir.

Serbest meslek faaliyetleri dolayısıyla sürekli mükellefiyetleri bulunan avukatların, çok az, hatta yılda bir kez arabuluculuk faaliyetinde bulunması halinde, arabuluculuk gelirinin arızi kazanç olarak kabulü, bana göre mümkün değildir. Arabuluculuk faaliyetinin serbest meslek faaliyeti olması dolayısıyla da, arabuluculuk ödemesi yapan kişilerin, Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesinde sayılanlardan olması halinde, yapılan ödemeden %20 oranında vergi kesintisi yapılması gerekmektedir.

Arabuluculuk faaliyetinin serbest meslek faaliyeti niteliğinde olması, KDV Kanunu'nun “Türkiye'de ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetler katma değer vergisine tabidir” diyen hükmü dolayısıyla KDV'ye de tabidir.

Vergi mevzuatının bu düzenlemeleri uyarınca avukatların arabuluculuk gelirlerini, mevcut serbest meslek makbuzları ile tahsil etmesi (bu makbuz üzerinde stopaj ve KDV'nin de gösterilmesi) ve bu kazançlarını da avukatlık faaliyetleri dolayısıyla kullandıkları serbest meslek kazanç defterine kaydetmeleri (yeni sistemde defter-beyan sistemine kaydetmeleri) gerekli ve yeterlidir. Dolayısıyla avukatların arabuluculuk faaliyetleri için farklı seri numaralı makbuz kullanmaları veya ayrı defter tutmaları söz konusu değildir.

Vergi Usul Kanunu'nun mükelleflerin bildirim yükümlülüklerine ilişkin düzenlemeleri içeren 153 ila 170'inci maddeleri arasında işe başlama, işi bırakma, adres değişikliği gibi hallerin bildirilmesi yükümlülükleri düzenlendiğinden, arabuluculuk faaliyetlerine başlayan avukatların, bu durum için vergi idaresine bir bildirim yapmalarının da gerekmediği düşüncesindeyim.
Açılış Konuşması ; Erol DEMİREL - (İstanbul SMMM Odası Sekreteri), Moderatör; Halim BURSALI - ( İSMMMO Yön. Kur. Üyesi), Eğitmen; Nedim BOZ - (İstanbul TESMER Yön. Kur. Üyesi)
Köşemde 18 Temmuz 2020'de “Turizm Sektörü Sahipsiz Kaldı” başlıklı yazımı okumuştunuz.O yazımda, turizmin 2019 yılında
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) “Yönetim kurulu üyelerinin mali hakları” başlıklı 394’üncü maddesi “Yönetim kurulu üyelerine,
T.C. Merkez Bankası Döviz Kurları (2020 -2019 -2018 - 2017 - 2016 - 2015 - 2014 ve Diğer Yılları İçerir)
Günümüz modern vergicilik anlayışında, öncelik harcama ve tasarrufların kaynağı olan gelir ve kazancın vergilendirilmesidir.
Konya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası (SMMMO) Başkanı Abdil Erdal, İstanbul Sanayi Odası'nın (İSO) açıkladığı Türkiye'nin
Milli Eğitim Bakanı tarafından yapılan açıklamalardan, okulların 31 Ağustos'ta uzaktan eğitimle açılacağı, dileyen özel okulların . . .
2834 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca 8 Ağustos 2020 tarihinden itibaren Bankacılık Kanunu uyarınca finansal kuruluş faaliyeti kabul edile
İşyeri kiralarında gerçek kişilerden kiralanan mülkler için yapılan vergi stopaj indirimi yüzde 20’den yüzde 10’a;
Türkiye Cumhuriyeti uyruğunda bulunan şahıslara ait mallar ile Türkiye’de bulunan malların veraset yoluyla veya herhangi bir suretle ivazsız
Vergi Usul Kanunu'nun 370. maddesinde düzenlenen “izaha davet” müessesesinin uygulamasına ilişkin idari anlayış,
1 Ekim 2008 giriş, 1 Ekim 2009 çıkış tarihim olan aynı işyerine 2010'da tekrar giriş yaptım ve halen çalışmaktayım.
Vergi uygulamalarında zaman zaman, yapılması gereken bir muhasebe kaydının yapılmamasının veya yanlış yapılmasının, beyannamelerin süresinde
Salgın sürecinde uygulamaya konulan işten çıkarma yasağı uzatıldı. İşçilerin haklarını korumak için uygulanan işten çıkarma yasağı 17 Eylül'e kadar devam edecek.
Pandemi ücretsiz izni, koronavirüs salgını döneminde çalışma hayatına ilişkin alınan tedbirler kapsamında ortaya çıkan yeni bir olgu.
Bilindiği gibi ülkeye mal ve hizmet ithalinde gümrük vergisi söz konusudur. Ancak 2011’den bu yana bazen uzun süreli bazen daha
Vergi kanunlarına göre maliyenin ilgili birimlerine verilen muhtasar beyanname ile her ay SGK ya verilen aylık prim ve hizmet belgeleri,
Bilindiği üzere, 15.04.2008 tarihinde yayımlanan 2008/13459 sayılı BKK ile kambiyo muamelelerinde uygulanan . . .