Cari hesapların TL'ye uyarlanması
23 Ekim 2018 Salı
Bilindiği gibi 13.9.2018 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 85 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yerleşik kişiler arasındaki sözleşmelerde edimi döviz veya dövize olarak belirleme yasağı getirilmiş,
Cari hesapların TL
HUKUKA GÖRE

Cari hesapların TL'ye uyarlanması

Bumin DOĞRUSÖZ
bumin.dogrusoz@dunya.com

Bilindiği gibi 13.9.2018 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 85 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yerleşik kişiler arasındaki sözleşmelerde edimi döviz veya dövize olarak belirleme yasağı getirilmiş, daha önce yapılmış ve edimi döviz cinsinden olan sözleşmelerdeki edimin 13.10.2018 tarihine kadar TL’ye uyarlanması zorunluluğu getirilmiştir. Söz konusu karara ilişkin ayrıntılı açıklama/düzenleme ise Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın 6.10.2018 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmış tebliğde yer almıştır.

Daha önce yapılmış ve edimi döviz cinsinden olan sözleşmelerdeki edimin TL’na uyarlanması için 85 sayılı Karar ile tanınan bir aylık süre dolmuştur. Söz konusu karar ile getirilen uyarlama zorunluluğu, anılan tebliğ ile çok büyük ölçüde esnetilmiştir.

Bu uyarlama zorunluluğu kapsamında şirketlerin, ileride sıkıntıya düşmemeleri için dikkat etmeleri gereken ve söz konusu tebliğ ile belirlenen istisnalar kapsamında değerlendirilemeyecek iki hesabı hatırlatmak istiyorum. Bunlardan birincisi ortaklara borçlar veya ortaklardan alacaklar hesabı diğeri ise cari hesaplardır.

85 sayılı Karar ile 6.10.2018 tarihli Tebliğ ile tanınan istisnaların dışındaki bütün sözleşmelerin edimlerinin 13.10.2018 tarihinden itibaren TL cinsinden olması öngörülmüştür.

Şirketlerin ortaklarından borç alması (aynı şekilde ortaklarına borç vermesi), özünde bir borç sözleşmesine (Tüketim ödüncü sözleşmesi, Borçlar Kanunu md. 386) dayanmaktadır. Dolayısıyla bu tarih itibariyle şirketlerinden ortaklarına olan döviz cinsi borçlarını (veya ortaklarından olan döviz alacaklarını) TL’ye çevirmek ve kayıtlarında TL olarak izlemek durumundadırlar.

Gerçek kişi statüsündeki şirket ortaklarının, enflasyon karşısında kişisel kayba uğramamak için şirketlerine döviz cinsi borç vermeleri sık rastlanılan bir durumdur. Bu suretle hem şirket ortağı parasının değerini vergi dışı kur farkı geliri elde ederek korurken, hem de bu korumanın maliyetini şirkete gider yazdırmaktadır. Şimdi bu hesapların TL nev’ine dönüşmesi gerekmektedir. Gerçek kişilerin şirketlerinden olan alacakları TL nev’ine dönüştükten sonra -kur farkı yerine geçmek üzere faiz alıp almamaları kendilerine bağlıdır. Faiz alırlarsa, ortak nezdinde menkul sermaye iradı doğacaktır.

Ancak şirkete borç verenin de bir şirket veya tacir olması halinde, alacağına faiz istememesi, transfer fiyatlandırması düzenlemeleri açısından sakıncalıdır. Burada finansman hizmeti olarak KDV’nin de dikkate alınması gerekmektedir.

Cari hesabın temeli de Ticaret Kanunu md. 89/1’de “iki kişinin her hangi bir hukuki sebep veya ilişkiden doğan alacaklarını ayrı ayrı istemekten karşılıklı olarak vaz geçerek, bunları kalem kalem borç ve alacak şekline çevirip sözleşmenin sonunda hesabın kesilmesinden sonra çıkacak bakiyenin ödenmesini kabul ettikleri sözleşme” olarak kabul edilmiştir. Bu nedenle döviz cinsinden izlenen cari hesapların 13.10.2018 tarihli bakiyelerinin de TL cinsine çevrilmesi gerekmektedir.

85 sayılı Karar'ın bu konuda getirdiği uyarlama yükümlülüğüne uymamanın yaptırımı 1567 sayılı Kanunda 3600 TL'den başlayan idari para cezası olarak belirlenmiştir. Ancak yazımıza konu hesapların TL’ye çevrilmemesi, söz konusu yaptırımın dışında Şirketler için bir başka riski de barındırmaktadır. O risk de, ileride yapılacak vergi incelemelerinde, söz konusu hesaplardan kaynaklanan kur farkı giderlerinin reddedilmesi ihtimalidir. Bu nedenle konuya dikkate etmek gerekmektedir.(Dünya)
6- BMMG Güngören İlçe Temsilcisi Turulhan Çalcap, Sunumlarını Yapması İçin BMMG Eğitim ve Mevzuat Kurulu Başkanı Ahmet Özmaden'i Kürsüye Davet Etti. (SON)
Gider ekle fonksiyonunun “stopaj kodu” bölümünde yer alan “014- Huzur Hakkı” ve “016-Yer altı maden işçileri” tür kodları ile kayıt yapılmaması gerektiğine
Bunlardan en önemlisi ise mevcut durumda sadece iş uyuşmazlıklarında geçerli olan Arabuluculuk kurumu bundan sonra ticari davalar içinde geçerli olacaktır.
Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip ERDOĞAN tarafından 03.08.2018 tarihinde açıklanan "100 Günlük İcraat Programı"nda Hazine ve
Konkordato şirketleri olası bir iflastan kurtarmayı hedefleyen bir düzenleme olarak uygulanıyor. Reuters’a bilgi veren üç yetkili konkordato sistemi hakkında yeniden bir düzenleme yapılabileceğini belirttiler.
Emekli maaşlarında Ocak 2019 zammı ve memur maaşlarında Ocak 2019 zammı merak konusu. Enflasyon mucizevi şekilde düşmezse yılbaşında memur ve memur emeklileri
Son iki haftada, Sayıştay'ın 2017 yılına ilişkin olarak; büyükşehir, il ve ilçe belediyeleri ile ilgili denetim raporları gazetelerde çarşaf çarşaf yayınlanıyor.
08 Kasım 2018 tarihinde İstanbul SMMM Odası Eğitmeni Halim BURSALI ‘nın sunumu ile Antalya SMM odamızda gerçekleştirdik.
Bursa Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası’nca (BSMMMO) Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün ebediyete intikal edişinin 80’inci yıldönümü sebebiyle,
Rüzgâr ağırdan eser, her 10 Kasım sabahı, her bir yere savurur, sararmış yaprakları.
İNCE MEDYA GRUP Stüdyolarından MANŞETX Gazetesinden canlı olarak yayınlanan, usta gazeteci Necmi İnce'nin hazırlayıp sunduğu İ
Meslek yasamızın çıkması ve odalarımızın kurulmasının üzerinden 28 yıl geçmiş bulunmaktadır.
27.03.2018 Tarih ve 30373 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması hakkında kanunla 4447 sayılı işsizlik sigortası kanununa ;
Emeklilerin intibak umudunu yeşerten bir gelişme yaşandı. 2000 yılından sonra emekli olanların aylık bağlanma oranlarının yükseltilmesi için 7 maddeden oluşan bir intibak teklifi Meclis'e sunuldu.
Erdoğan'ın maaşına yüzde 26 zam yapılacak. CHP’li Ünal Demirtaş, emekli maaşlarının Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın maaş zammına endekslenmesini öngören yasa teklifini Meclis’e sundu.
İşçilerin hakkı olan haftalık tatili bazı durumlarda gidebilir mi? Mesela hafta içinde rapor alınırsa hafta sonu izin hakkı kaybedilir mi? Kaç gün raporlu olunursa çalışılmış günler gibi sayılır?
Maliye Bakanlığı, gelir vergisi mükelleflerinden geçmiş takvim yılı gelirleri ile ilgili olarak, izleyen yılın mart ayında beyan ettikleri matrahlar üzerinden en yüksek vergi ödeyen mükelleflerin
Son günlerde konkordato komiserliği meselesi çok gündemde. Konkordato talebinin mahkemece kabulü kadar, komiser olarak atanacak kişilerin görev ve yetkileri de çok önemli...